เครื่องแบบผู้กำกับลูกเสือ และการแต่งกายผู้บังคับบัญชาลูกเสือ

เครื่องแบบผู้บังคับบัญชาลูกเสือ เป็นเครื่องแบบสำหรับผู้บังคับบัญชาลูกเสือแต่ละประเภทตามพระราชบัญญัติลูกเสือ พ.ศ. 2551 อย่างเช่นเครื่องแบบผู้กำกับลูกเสือ เครื่องแบบรองผู้กำกับลูกเสือ และชุดลูกเสือครู และเครื่องแบบผู้บังคับบัญชาลูกเสือจะไม่รวมถึงเครื่องแบบของนายหมู่ลูกเสือกับเครื่องแบบรองนายหมู่ลูกเสือ

โดยเครื่องแบบผู้บังคับบัญชาลูกเสือเหล่านี้ยังรวมไปถึง ผู้ตรวจการลูกเสือ กรรมการลูกเสือ และเจ้าหน้าที่ลูกเสือ (แต่ไม่รวมถึงเครื่องแบบนายหมู่ลูกเสือกับเครื่องแบบรองนายหมู่ลูกเสือ)

ซึ่งเครื่องแบบผู้บังคับบัญชาลูกเสือและเครื่องแบบผู้กำกับลูกเสือทั้งหมดนี้จะอ้างอิงจาก กฎกระทรวงว่าด้วยเครื่องแบบลูกเสือ พ.ศ. 2510 กฎกระทรวงฉบับที่ 1 และเพื่อไม่ให้หน้านี้ยาวเกินไปเครื่องแบบผู้บังคับบัญชาลูกเสือรูปแบบต่างๆ จะอ้างอิงจากเครื่องแบบผู้บังคับบัญชาลูกเสือสามัญ

1. เครื่องแบบผู้บังคับบัญชาลูกเสือสามัญ เหล่าเสนา
2. เครื่องแบบผู้บังคับบัญชาลูกเสือสามัญ เหล่าสมุทร เครื่องแบบกากี
3. เครื่องแบบผู้บังคับบัญชาลูกเสือสามัญ เหล่าสมุทร เครื่องแบบขาว
4. เครื่องแบบผู้บังคับบัญชาลูกเสือสามัญ เหล่าอากาศ
5. เครื่องแบบผู้บังคับบัญชาลูกเสือสามัญรุ่นใหญ่ เหล่าเสนา
6. เครื่องแบบผู้บังคับบัญชาลูกเสือสามัญรุ่นใหญ่ เหล่าสมุทร เครื่องแบบกากี และ เครื่องแบบขาว
7. เครื่องแบบผู้บังคับบัญชาลูกเสือสามัญรุ่นใหญ่ เหล่าอากาศ
8. เครื่องแบบผู้บังคับบัญชาลูกเสือวิสามัญ เหล่าเสนา
9. เครื่องแบบผู้บังคับบัญชาลูกเสือวิสามัญ เหล่าสมุทร เครื่องแบบกากี และ เครื่องแบบขาว
10. เครื่องแบบผู้บังคับบัญชาลูกเสือวิสามัญ เหล่าอากาศ
11. เครื่องหมายประกอบเครื่องแบบผู้บังคับบัญชาลูกเสือ

สำหรับเครื่องแบบผู้บังคับบัญชาเนตรนารีในแต่ละประเภทและในแต่ละเหล่าดูได้ที่ เครื่องแบบผู้บังคับบัญชาเนตรนารี

เครื่องแบบผู้บังคับบัญชาลูกเสือสามัญ เหล่าเสนา

เครื่องแบบผู้บังคับบัญชาลูกเสือสามัญเหล่าเสนานี้จะเป็นเครื่องแบบที่รวมถึง เครื่องแบบผู้บังคับบัญชาลูกเสือ ผู้ตรวจการลูกเสือ กรรมการลูกเสือ และเจ้าหน้าที่ลูกเสือ (แต่ไม่รวมถึงเครื่องแบบนายหมู่ลูกเสือกับเครื่องแบบรองนายหมู่ลูกเสือ)

ผู้บังคับบัญชาลูกเสือสามัญ ชาย

หมวกผู้บังคับบัญชาลูกเสือ มี 2 แบบ คือ หมวกปีกกว้างสีกากี และหมวกทรงอ่อนสีเขียว

• หมวกปีกกว้างสีกากี มีหนังหรือวัตถุเทียมหนังสีน้ำตาลแก่กว้าง 3 เซนติเมตรพันรอบหมวก มีหัวขัดสีน้ำตาลแก่ด้านซ้ายปีกหมวกสองข้างเจาะรูสำหรับร้อยสายรัดด้านหลังศีรษะ สายรัดทำด้วยเชือกถักสีเดียวกับหมวกผูกเป็นปมไว้ข้างหลัง มีตราหน้าหมวกรูปตราคณะลูกเสือแห่งชาติทำด้วยโลหะสีทอง

• หมวกทรงอ่อนสีเขียว มีตราหน้าหมวกรูปตราคณะลูกเสือแห่งชาติ ทำด้วยโลหะสีทอง เวลาสวมให้ตราหน้าหมวกอยู่เหนือคิ้วซ้าย

เสื้อผู้บังคับบัญชาลูกเสือ เป็นเสื้อสีกากี คอพับ แขนสั้นเหนือศอก ผ่าอกตลอด อกเสื้อทำเป็นสาบกว้าง 3.5 เซนติเมตร มีดุมเหนือเข็มขัด 4 ดุม อกมีกระเป๋าปะข้างละ 1 กระเป๋า มีแถบตรงกึ่งกลางตามทางดิ่ง ปกรูปมนชายกลาแหลม เจาะรังดุมกึ่งกลางกระเป๋า 1 ดุม มีอินทรธนูสีเดียวกับเสื้ออยู่เหนือบ่าทั้งสองข้าง ด้านไหล่กว้าง 3.5 เซนติเมตร เย็บติดกับตะเข็บไหล่เสื้อ ด้านคอกว้าง 2.5 เซนติเมตร ปลายมนมีดุมที่ปลายอินทรธนูทางด้านคอด้านละ 1 ดุม ดุมลักษณะกลมแบนทำด้วยวัตถุสีน้ำตาลแก่ เวลาแต่งชุดลูกเสือให้สอดชายเสื้ออยู่ภายในกางเกง

ผ้าพันคอผู้บังคับบัญชาลูกเสือ ใช้ผ้าพันคอรูปสามเหลี่ยมหน้าจั่ว ด้านฐานยาว 100 เซนติเมตร ด้านตั้งสูง 75 เซนติเมตร สีของผ้าพันคอเป็นไปตามใบแนบ 1 ท้ายกฎกระทรวง ฉบับที่ 1 (พ.ศ. 2510) ออกตามความในพระราชบัญญัติลูกเสือ พ.ศ. 2507 และมีขลิบสีขาบขนาด 2 เซนติเมตร 2 ด้าน รวมถึงมีเครื่องหมายจังหวัดที่มุมผ้าผูกคอตรงข้ามด้านฐาน และมีห่วงซึ่งเป็นห่วงกิลเวลล์สวมผ้าผูกคอ

• สำหรับสภานายก อุปนายกกรรมการ สภานายกกิตติมศักดิ์ อุปนายกกิตติมศักดิ์และกรรมการกิตติมศักดิ์แห่งสภาลูกเสือแห่งชาติ ประธาน รองประธาน และกรรมการแห่งคณะกรรมการบริหารลูกเสือแห่งชาติ สีกรมท่า มีขลิบสีเหลือง ขนาด 0.5 เซนติเมตร

• สำหรับผู้อำนวยการใหญ่ รองผู้อำนวยการใหญ่ ผู้ช่วยผู้อำนวยการใหญ่ ผู้ตรวจการใหญ่พิเศษ ผู้ตรวจการใหญ่ รองผู้ตรวจการใหญ่ ผู้ตรวจการลูกเสือประจำสำนักงานคณะกรรมการลูกเสือแห่งชาติ รองผู้ตรวจการลูกเสือประจำสำนักงานคณะกรรมการบริหารลูกเสือแห่งชาติผู้ช่วยผู้ตรวจการลูกเสือประจำสำนักงานคณะกรรมการบริหารลูกเสือแห่งชาติและเจ้าหน้าที่ลูกเสือสำนักงานคณะกรรมการบริหารลูกเสือแห่งชาติ สีกรมท่า มีขลิบสีฟ้าขนาด 0.5 เซนติเมตร

กางเกงผู้บังคับบัญชาลูกเสือ ใช้กางเกงสีกากี ขาสั้นเหนือเข่าประมาณ 5 เซนติเมตร ส่วนกว้างของขากางเกงเมื่อยืนตรงห่างจากขาตั้งแต่ 8 - 12 เซนติเมตร ปลายขาพับเข้ากว้าง 5 เซนติเมตร ผ่าตรงส่วนหน้า ใช้ดุมขนาดย่อมขัดซ่อนไว้ข้างใน (แต่ในทางปฏิบัติจะใช้กางเกงแบบซิบคล้ายกางเกงนักเรียนสีกากี) มีกระเป๋าตามแนวตะเข็บข้างละ 1 กระเป๋า และมีหูร้อยเข็มขัดยาวไม่เกิน 6 เซนติเมตร กว้าง 1 เซนติเมตร

เข็มขัดผู้บังคับบัญชาลูกเสือ จะใช้เข็มขัดหนังสีน้ำตาล กว้างไม่เกิน 4 เซนติเมตร หัวชนิดหัวขัด หัวเข็มขัดทำด้วยโลหะสีทอง มีลายดุนรูปตราคณะลูกเสือแห่งชาติภายในกรอบช่อชัยพฤกษ์

ถุงเท้าผู้บังคับบัญชาลูกเสือ เป็นถุงเท้ายาวสีกากี พับขอบไว้ใต้เข่า ใต้พับขอบมีสายรัดถุง ติดพู่สีเขียวข้างละ 2 พู่

รองเท้าผู้บังคับบัญชาลูกเสือ เป็นรองเท้าหนังสีน้ำตาลแก่ หรือ รองเท้าผ้าใบสีน้ำตาลแก่ ไม่มีลวดลาย หุ้มส้นชนิดผูก

ผู้บังคับบัญชาลูกเสือสามัญ หญิง

เครื่องแบบผู้บังคับบัญชาลูกเสือสามัญ หญิง และเครื่องหมายประกอบเครื่องแบบผู้กำกับกองลูกเสือสามัญ หญิง และรองผู้กำกับกองลูกเสือสามัญ หญิง จะเหมือนกับเครื่องแบบผู้บังคับบัญชาลูกเสือสามัญ ชาย ยกเว้นกางเกงที่เปลี่ยนเป็นกระโปรง และถุงเท้าที่เป็นถุงเท้าสั้น (และไม่มีการติดพู่) ดังนี้

กระโปรงสีกากี ยาวครึ่งน่อง ไม่มีจีบ ชายกระโปรงไม่บาน

ถุงเท้าสั้นสีกากี ไม่มีการประดับพู่เหมือนเครื่องแบบผู้บังคับบัญชาลูกเสือสามัญ ชาย

---

เครื่องแบบผู้บังคับบัญชาลูกเสือสามัญ เหล่าสมุทร เครื่องแบบกากี

เครื่องแบบผู้บังคับบัญชาลูกเสือสามัญ เหล่าสมุทร เครื่องแบบกากี ทั้งผู้บังคับบัญชาชายและหญิง มีลักษณะโดยทั่วไปเหมือนกันกับเครื่องแบบผู้บังคับบัญชาลูกเสือสามัญเหล่าเสนา รวมถึงเครื่องหมายประกอบเครื่องแบบที่เหมือนกันทั้งเครื่องหมายประกอบเครื่องแบบผู้กำกับกองลูกเสือสามัญ และรองผู้กำกับกองลูกเสือสามัญ

เพียงแต่ไม่มีการใช้ผ้าพันคอ และใช้หมวกแบบทรงหม้อตาลสีกากีแทน

ผู้บังคับบัญชาลูกเสือสามัญเหล่าสมุทร สีกากี ชาย

ผู้บังคับบัญชาลูกเสือสามัญเหล่าสมุทร ชาย ในเครื่องแบบสีกากีจะมีเครื่องแบบที่เหมือนกับผู้กำกับลูกเสือสามัญเหล่าเสนา ชาย เว้ยแต่หมวกที่ใช้หมวกทรงหม้อตาลสีกากี และไม่มีผ้าพันคอผู้กำกับลูกเสือ

หมวกทรงหม้อตาลสีกากี กะบังสีดำ ผ้าพันหมวกสีดำกว้าง 4 เซนติเมตร มีสายรัดคางกว้าง 1 เซนติเมตร ทำด้วยหนังหรือวัตถุเทียมหนังสีดำปลายสายรัดคางมีดุมลายดุน รูปตราคณะลูกเสือแห่งชาติ ทำด้วยโลหะสีทองขนาดเล็กติดที่ริมขอบหมวกข้างละ 1 ดุม มีตราหน้าหมวกรูปตราคณะลูกเสือแห่งชาติ ประกอบด้วยรูปสมอเรือ ทำด้วยโลหะสีทอง

ผู้บังคับบัญชาลูกเสือสามัญเหล่าสมุทร สีกากี หญิง

เครื่องแบบผู้บังคับบัญชาลูกเสือสามัญเหล่าสมุทร เครื่องแบบกากี หญิง จะเหมือนกับเครื่องแบบผู้บังคับบัญชาลูกเสือสามัญ เหล่าสมุทร เครื่องแบบกากี ชาย ยกเว้นกางเกงที่เปลี่ยนเป็นกระโปรง และถุงเท้าที่เป็นถุงเท้าสั้น ดังนี้

กระโปรงสีกากี ยาวครึ่งน่อง ไม่มีจีบ ชายกระโปรงไม่บาน

ถุงเท้าสั้นสีกากี ไม่มีการประดับพู่เหมือนเครื่องแบบผู้บังคับบัญชาลูกเสือชาย

---

เครื่องแบบผู้บังคับบัญชาลูกเสือสามัญ เหล่าสมุทร เครื่องแบบขาว

เครื่องแบบผู้บังคับบัญชาลูกเสือสามัญ เหล่าสมุทร เครื่องแบบขาว ทั้งผู้บังคับบัญชาชายและหญิงจะมีลักษณะที่เหมือนกับเครื่องแบบผู้บังคับบัญชาลูกเสือสามัญเหล่าเสนา รวมถึงเครื่องหมายประกอบเครื่องแบบที่เหมือนกันทั้งเครื่องหมายประกอบเครื่องแบบผู้กำกับกองลูกเสือสามัญ และรองผู้กำกับกองลูกเสือสามัญ

เพียงแต่เป็นเครื่องแบบสีขาวแทนสีกากี ไม่มีการใช้ผ้าพันคอ และใช้หมวกแบบทรงหม้อตาลสีขาวแทน

ผู้บังคับบัญชาลูกเสือสามัญเหล่าสมุทร สีขาว ชาย

หมวกทรงหม้อตาลสีขาว กะบังสีดำ ผ้าพันหมวกสีดำกว้าง 4 เซนติเมตร มีสายรัดคางกว้าง 1 เซนติเมตร ทำด้วยหนังหรือวัตถุเทียมหนังสีดำปลายสายรัดคางมีดุมลายดุน รูปตราคณะลูกเสือแห่งชาติ ทำด้วยโลหะสีทองขนาดเล็กติดที่ริมขอบหมวกข้างละ 1 ดุม มีตราหน้าหมวกรูปตราคณะลูกเสือแห่งชาติ ประกอบด้วยรูปสมอเรือ ทำด้วยโลหะสีทอง

เสื้อสีขาว คอพับ แขนสั้นเหนือศอก ผ่าอกตลอด อกเสื้อทำเป็นสาบกว้าง 3.5 เซนติเมตร มีดุมเหนือเข็มขัด 4 ดุม อกมีกระเป๋าปะข้างละ 1 กระเป๋า มีแถบตรงกึ่งกลางตามทางดิ่ง ปกรูปมนชายกลาแหลม เจาะรังดุมกึ่งกลางกระเป๋า 1 ดุม มีอินทรธนูสีเดียวกับเสื้ออยู่เหนือบ่าทั้งสองข้าง ด้านไหล่กว้าง 3.5 เซนติเมตร เย็บติดกับตะเข็บไหล่เสื้อ ด้านคอกว้าง 2.5 เซนติเมตร ปลายมนมีดุมที่ปลายอินทรธนูทางด้านคอด้านละ 1 ดุม ดุมลักษณะกลมแบนทำด้วยวัตถุสีน้ำตาลแก่ เวลาแต่งชุดลูกเสือให้สอดชายเสื้ออยู่ภายในกางเกง

กางเกงสีขาว ขาสั้นเหนือเข่าประมาณ 5 เซนติเมตร ส่วนกว้างของขากางเกงเมื่อยืนตรงห่างจากขาตั้งแต่ 8 - 12 เซนติเมตร ปลายขาพับเข้ากว้าง 5 เซนติเมตร ผ่าตรงส่วนหน้า ใช้ดุมขนาดย่อมขัดซ่อนไว้ข้างใน (แต่ในทางปฏิบัติจะใช้กางเกงแบบซิบคล้ายกางเกงนักเรียนสีกากี) มีกระเป๋าตามแนวตะเข็บข้างละ 1 กระเป๋า และมีหูร้อยเข็มขัดยาวไม่เกิน 6 เซนติเมตร กว้าง 1 เซนติเมตร

เข็มขัดหนังสีขาว กว้าง 4 เซนติเมตร หัวชนิดหัวขัด ทำด้วยโลหะสีทอง มีลายดุนรูปตราคณะลูกเสือแห่งชาติภายในกรอบช่อชัยพฤกษ์

ถุงเท้ายาวสีขาว พับขอบไว้ใต้เข่า ใต้พับขอบมีสายรัดถุง ติดพู่สีเขียวข้างละ 2 พู่

รองเท้าหนัง หรือ รองเท้าผ้าใบสีดำ แบบหุ้มส้น ชนิดผูก ไม่มีลวดลาย

เครื่องหมายประกอบเครื่องแบบ เหมือนกับเครื่องหมายประกอบเครื่องแบบผู้บังคับบัญชาลูกเสือสามัญ ทั้งผู้กำกับกองลูกเสือสามัญ และรองผู้กำกับกองลูกเสือสามัญ

ผู้บังคับบัญชาลูกเสือสามัญเหล่าสมุทร สีขาว หญิง

เครื่องแบบผู้บังคับบัญชาลูกเสือสามัญเหล่าสมุทร เครื่องแบบขาว สำหรับผู้บังคับบัญชาหญิง จะเหมือนกับเครื่องแบบผู้บังคับบัญชาลูกเสือสามัญ เหล่าสมุทร เครื่องแบบขาว สำหรับผู้บังคับบัญชาชาย ยกเว้นกางเกงที่เปลี่ยนเป็นกระโปรง และถุงเท้าที่เป็นถุงเท้าสั้น ดังนี้

กระโปรงสีขาว ยาวครึ่งน่อง ไม่มีจีบ ชายกระโปรงไม่บาน

ถุงเท้าสั้นสีขาว ไม่มีการประดับพู่เหมือนเครื่องแบบผู้บังคับบัญชาลูกเสือชาย

---

เครื่องแบบผู้บังคับบัญชาลูกเสือสามัญ เหล่าอากาศ

เครื่องแบบผู้บังคับบัญชาลูกเสือสามัญ เหล่าอากาศ จะมีลักษณะทั่วไปที่คล้ายกับเครื่องแบบผู้บังคับบัญชาลูกเสือสามัญเหล่าเสนา เพียงแต่จะมีสีกรมท่า และมีใช้หมวกทรงอ่อนสีกรมท่าแทน

ผู้บังคับบัญชาลูกเสือสามัญเหล่าอากาศ ชาย

หมวกทรงอ่อนสีกรมท่า มีตราหน้าหมวกรูปตราคณะลูกเสือแห่งชาติ มีรูปปีกนก 2 ข้าง ยาวข้างละ 2 เซนติเมตร ทำด้วยโลหะสีทอง ติดเหนือขอบหมวก เวลาสวมให้ตราหน้าหมวกอยู่เหนือคิ้วซ้าย

เสื้อสีกรมท่า คอพับ แขนสั้นเหนือศอก ผ่าอกตลอด อกเสื้อทำเป็นสาบกว้าง 3.5 เซนติเมตร มีดุมเหนือเข็มขัด 4 ดุม อกมีกระเป๋าปะข้างละ 1 กระเป๋า มีแถบตรงกึ่งกลางตามทางดิ่ง ปกรูปมนชายกลาแหลม เจาะรังดุมกึ่งกลางกระเป๋า 1 ดุม มีอินทรธนูสีเดียวกับเสื้ออยู่เหนือบ่าทั้งสองข้าง ด้านไหล่กว้าง 3.5 เซนติเมตร เย็บติดกับตะเข็บไหล่เสื้อ ด้านคอกว้าง 2.5 เซนติเมตร ปลายมนมีดุมที่ปลายอินทรธนูทางด้านคอด้านละ 1 ดุม ดุมลักษณะกลมแบนทำด้วยวัตถุสีน้ำตาลแก่ เวลาแต่งชุดลูกเสือให้สอดชายเสื้ออยู่ภายในกางเกง

ผ้าพันคอผู้บังคับบัญชาลูกเสือ ใช้ผ้าพันคอรูปสามเหลี่ยมหน้าจั่ว ด้านฐานยาว 100 เซนติเมตร ด้านตั้งสูง 75 เซนติเมตร สีของผ้าพันคอเป็นไปตามใบแนบ 1 ท้ายกฎกระทรวง ฉบับที่ 1 (พ.ศ. 2510) ออกตามความในพระราชบัญญัติลูกเสือ พ.ศ. 2507 และมีขลิบสีขาบขนาด 2 เซนติเมตร 2 ด้าน รวมถึงมีเครื่องหมายจังหวัดที่มุมผ้าผูกคอตรงข้ามด้านฐาน และมีห่วงซึ่งเป็นห่วงกิลเวลล์สวมผ้าผูกคอ

กางเกงสีกรมท่า ขาสั้นเหนือเข่าประมาณ 5 เซนติเมตร ส่วนกว้างของขากางเกงเมื่อยืนตรงห่างจากขาตั้งแต่ 8 - 12 เซนติเมตร ปลายขาพับเข้ากว้าง 5 เซนติเมตร ผ่าตรงส่วนหน้า ใช้ดุมขนาดย่อมขัดซ่อนไว้ข้างใน (แต่ในทางปฏิบัติจะใช้กางเกงแบบซิบคล้ายกางเกงนักเรียนสีกากี) มีกระเป๋าตามแนวตะเข็บข้างละ 1 กระเป๋า และมีหูร้อยเข็มขัดยาวไม่เกิน 6 เซนติเมตร กว้าง 1 เซนติเมตร

เข็มขัดหนังสีดำ กว้าง 4 เซนติเมตร หัวชนิดหัวขัด หัวเข็มขัดทำด้วยโลหะสีทอง มีลายดุนรูปตราคณะลูกเสือแห่งชาติภายในกรอบช่อชัยพฤกษ์

ถุงเท้ายาวสีกรมท่า พับขอบไว้ใต้เข่า ใต้พับขอบมีสายรัดถุง ติดพู่สีเขียวข้างละ 2 พู่

รองเท้าหนัง หรือ รองเท้าผ้าใบสีดำ แบบหุ้มส้น ชนิดผูก ไม่มีลวดลาย

เครื่องหมายประกอบเครื่องแบบ เหมือนกับเครื่องหมายประกอบเครื่องแบบผู้บังคับบัญชาลูกเสือสามัญ ทั้งผู้กำกับกองลูกเสือสามัญ และรองผู้กำกับกองลูกเสือสามัญ

ผู้บังคับบัญชาลูกเสือสามัญเหล่าอากาศ หญิง

เครื่องแบบผู้บังคับบัญชาลูกเสือสามัญเหล่าอากาศ สำหรับผู้บังคับบัญชาหญิง จะเหมือนกับเครื่องแบบผู้บังคับบัญชาลูกเสือเหล่าอากาศสำหรับผู้บังคับบัญชาชาย ยกเว้นกางเกงที่เปลี่ยนเป็นกระโปรง และถุงเท้าที่เป็นถุงเท้าสั้น ดังนี้

กระโปรงสีเทา มีจีบกึ่งกลาง ยาวครึ่งน่อง

เข็มขัดหนังหรือวัตถุเทียมหนังสีดำ กว้าง 3 เซนติเมตร หัวชนิดหัวขัด ทำด้วยโลหะสีทอง มีลายดุนรูปตราคณะลูกเสือแห่งชาติภายในกรอบช่อชัยพฤกษ์

ถุงเท้าสั้นสีเทา พับเพียงข้อเท้า

---

เครื่องแบบผู้บังคับบัญชาลูกเสือสามัญรุ่นใหญ่ เหล่าเสนา

เครื่องแบบผู้บังคับบัญชาลูกเสือสามัญรุ่นใหญ่ เหล่าเสนา จะมีลักษณะเช่นเดียวกันกับเครื่องแบบผู้บังคับบัญชาลูกเสือสามัญ เหล่าเสนา โดยมีส่วนที่แตกต่างเพียงหมวก อินทรธนู และพู่ประดับถุงเท้าของผู้บังคับบัญชาชาย

ผู้บังคับบัญชาลูกเสือสามัญรุ่นใหญ่ ชาย

เครื่องแบบผู้บังคับบัญชาลูกเสือสามัญรุ่นใหญ่ เหล่าเสนา ของผู้บังคับบัญชาชาย จะมีลักษณะเช่นเดียวกับเครื่องแบบผู้บังคับบัญชาลูกเสือสามัญ เหล่าเสนา เว้นแต่หมวก อินทรธนู และสีของพู่ติดถุงเท้า

หมวกทรงอ่อนสีเลือดหมู มีตราหน้าหมวกรูปตราคณะลูกเสือแห่งชาติ ทำด้วยโลหะสีทอง เวลาสวมให้ตราหน้าหมวกอยู่เหนือคิ้วซ้าย

เสื้อเช่นเดียวกับผู้บังคับบัญชาลูกเสือสามัญ แต่ประดับอินทรธนูสีเลือดหมู ปลายอินทรธนูมีตราคณะลูกเสือแห่งชาติ ปักด้วยด้ายหรือไหมสีทอง ดุมลักษณะกลมแบนทำด้วยวัตถุสีน้ำตาลแก่หรือสีเดียวกับเสื้อ

ถุงเท้ายาวสีกากี พับขอบไว้ใต้เข่า ใต้พับขอบมีสายรัดถุง ติดพู่สีเลือดหมูข้างละ 2 พู่

ผู้บังคับบัญชาลูกเสือสามัญรุ่นใหญ่ หญิง

เครื่องแบบผู้บังคับบัญชาลูกเสือสามัญรุ่นใหญ่เหล่าเสนา ของผู้บังคับบัญชาหญิง จะมีลักษณะเช่นเดียวกับเครื่องแบบผู้บังคับบัญชาลูกเสือสามัญเหล่าเสนา ของผู้บังคับบัญชาหญิง เว้นแต่หมวก และการประดับอินทรธนู

หมวกทรงอ่อนสีเลือดหมู มีตราหน้าหมวกรูปตราคณะลูกเสือแห่งชาติ ทำด้วยโลหะสีทอง เวลาสวมให้ตราหน้าหมวกอยู่เหนือคิ้วซ้าย

เสื้อเช่นเดียวกับผู้บังคับบัญชาลูกเสือสามัญ แต่ประดับอินทรธนูสีเลือดหมู ปลายอินทรธนูมีตราคณะลูกเสือแห่งชาติ ปักด้วยด้ายหรือไหมสีทอง ดุมลักษณะกลมแบนทำด้วยวัตถุสีน้ำตาลแก่หรือสีเดียวกับเสื้อ

---

เครื่องแบบผู้บังคับบัญชาลูกเสือสามัญรุ่นใหญ่ เหล่าสมุทร เครื่องแบบกากี และ เครื่องแบบขาว

เครื่องแบบผู้บังคับบัญชาลูกเสือสามัญรุ่นใหญ่ เหล่าสมุทร เครื่องแบบกากี และเครื่องแบบขาว จะมีลักษณะเช่นเดียวกันกับเครื่องแบบผู้บังคับบัญชาลูกเสือสามัญ เหล่าสมุทร โดยมีส่วนที่แตกต่างกันเพียงการประดับพู่ที่ถุงเท้าของผู้บังคับบัญชาชายที่จะใช้พู่สีเลือดหมูข้างละ 2 พู่ และเครื่องหมายตำแหน่งที่ใช้ประกอบเครื่องแบบ

---

เครื่องแบบผู้บังคับบัญชาลูกเสือสามัญรุ่นใหญ่ เหล่าอากาศ

เครื่องแบบผู้บังคับบัญชาลูกเสือสามัญรุ่นใหญ่ เหล่าอากาศ จะมีลักษณะเช่นเดียวกันกับเครื่องแบบผู้บังคับบัญชาลูกเสือสามัญ เหล่าอากาศ โดยแตกต่างกันเพียงอินทรธนู และพู่ประดับถุงเท้าของผู้บังคับบัญชาชาย

ผู้บังคับบัญชาลูกเสือสามัญรุ่นใหญ่ ชาย

เครื่องแบบผู้บังคับบัญชาลูกเสือสามัญรุ่นใหญ่ เหล่าอากาศ ของผู้บังคับบัญชาชาย จะมีลักษณะเช่นเดียวกับเครื่องแบบผู้บังคับบัญชาลูกเสือสามัญ เหล่าอากาศ เว้นแต่อินทรธนู และสีของพู่ติดถุงเท้า

เสื้อแบบเดียวกับเครื่องแบบผู้บังคับบัญชาลูกเสือสามัญ เหล่าอากาศ แต่ประดับอินทรธนูสีเลือดหมู ปลายอินทรธนูมีตราคณะลูกเสือแห่งชาติ ปักด้วยด้ายหรือไหมสีทอง ดุมลักษณะกลมแบนทำด้วยวัตถุสีเดียวกับเสื้อ

ถุงเท้ายาวสีกรมท่า พับขอบไว้ใต้เข่า ใต้พับขอบมีสายรัดถุง ติดพู่สีเลือดหมูข้างละ 2 พู่

ผู้บังคับบัญชาลูกเสือสามัญรุ่นใหญ่ หญิง

เครื่องแบบผู้บังคับบัญชาลูกเสือสามัญรุ่นใหญ่ เหล่าอากาศ ของผู้บังคับบัญชาหญิง จะมีลักษณะเช่นเดียวกับเครื่องแบบผู้บังคับบัญชาลูกเสือสามัญเหล่าเสนา ของผู้บังคับบัญชาหญิง เว้นแต่การประดับอินทรธนู

เสื้อเช่นเดียวกับผู้บังคับบัญชาลูกเสือสามัญ แต่ประดับอินทรธนูสีเลือดหมู ปลายอินทรธนูมีตราคณะลูกเสือแห่งชาติ ปักด้วยด้ายหรือไหมสีทอง ดุมลักษณะกลมแบนทำด้วยวัตถุสีน้ำตาลแก่หรือสีเดียวกับเสื้อ

---

เครื่องแบบผู้บังคับบัญชาลูกเสือวิสามัญ เหล่าเสนา

เครื่องแบบผู้บังคับบัญชาลูกเสือวิสามัญ เหล่าเสนา จะมีลักษณะเช่นเดียวกันกับเครื่องแบบผู้บังคับบัญชาลูกเสือสามัญ เหล่าเสนา โดยมีส่วนที่แตกต่างเพียงหมวก อินทรธนู และพู่ประดับถุงเท้าของผู้บังคับบัญชาชาย

ผู้บังคับบัญชาลูกเสือวิสามัญ ชาย

เครื่องแบบผู้บังคับบัญชาลูกเสือวิสามัญ เหล่าเสนา ของผู้บังคับบัญชาชาย จะมีลักษณะเช่นเดียวกับเครื่องแบบผู้บังคับบัญชาลูกเสือสามัญ เหล่าเสนา เว้นแต่ในส่วนของหมวก อินทรธนู และสีของพู่ติดถุงเท้า

หมวกทรงอ่อนสีเขียว มีตราหน้าหมวกรูปตราคณะลูกเสือแห่งชาติ ทำด้วยโลหะสีทอง เวลาสวมให้ตราหน้าหมวกอยู่เหนือคิ้วซ้าย

เสื้อเช่นเดียวกับผู้บังคับบัญชาลูกเสือสามัญ แต่ประดับอินทรธนูสีเขียว ปลายอินทรธนูมีตราคณะลูกเสือแห่งชาติ ปักด้วยด้ายหรือไหมสีทอง ดุมลักษณะกลมแบนทำด้วยวัตถุสีน้ำตาลแก่หรือสีเดียวกับเสื้อ

ถุงเท้ายาวสีกรมท่า พับขอบไว้ใต้เข่า ใต้พับขอบมีสายรัดถุง ติดพู่สีเขียวข้างละ 2 พู่

ผู้บังคับบัญชาลูกเสือวิสามัญ หญิง

เครื่องแบบผู้บังคับบัญชาลูกเสือวิสามัญเหล่าเสนา ของผู้บังคับบัญชาหญิง จะมีลักษณะเช่นเดียวกับเครื่องแบบผู้บังคับบัญชาลูกเสือสามัญเหล่าเสนา ของผู้บังคับบัญชาหญิง เว้นแต่ในส่วนหมวก และการประดับอินทรธนู

หมวกทรงอ่อนสีเขียว มีตราหน้าหมวกรูปตราคณะลูกเสือแห่งชาติ ทำด้วยโลหะสีทอง เวลาสวมให้ตราหน้าหมวกอยู่เหนือคิ้วซ้าย

เสื้อเช่นเดียวกับผู้บังคับบัญชาลูกเสือสามัญ แต่ประดับอินทรธนูสีเขียว ปลายอินทรธนูมีตราคณะลูกเสือแห่งชาติ ปักด้วยด้ายหรือไหมสีทอง ดุมลักษณะกลมแบนทำด้วยวัตถุสีน้ำตาลแก่หรือสีเดียวกับเสื้อ

---

เครื่องแบบผู้บังคับบัญชาลูกเสือวิสามัญ เหล่าสมุทร เครื่องแบบกากี และ เครื่องแบบขาว

เครื่องแบบผู้บังคับบัญชาลูกเสือวิสามัญ เหล่าสมุทร เครื่องแบบกากี และเครื่องแบบขาว จะมีลักษณะเช่นเดียวกันกับเครื่องแบบผู้บังคับบัญชาลูกเสือสามัญ เหล่าสมุทร โดยมีส่วนที่แตกต่างกันเพียงการประดับพู่ที่ถุงเท้าของผู้บังคับบัญชาชายที่จะใช้พู่สีแดงข้างละ 2 พู่ และเครื่องหมายตำแหน่งที่ใช้ประกอบเครื่องแบบ

---

เครื่องแบบผู้บังคับบัญชาลูกเสือวิสามัญ เหล่าอากาศ

เครื่องแบบผู้บังคับบัญชาลูกเสือวิสามัญ เหล่าอากาศ จะมีลักษณะเช่นเดียวกันกับเครื่องแบบผู้บังคับบัญชาลูกเสือสามัญ เหล่าอากาศ โดยแตกต่างกันเพียงอินทรธนู และพู่ประดับถุงเท้าของผู้บังคับบัญชาชาย

ผู้บังคับบัญชาลูกเสือวิสามัญ ชาย

เครื่องแบบผู้บังคับบัญชาลูกเสือวิสามัญ เหล่าอากาศ ของผู้บังคับบัญชาชาย จะมีลักษณะเช่นเดียวกับเครื่องแบบผู้บังคับบัญชาลูกเสือสามัญ เหล่าอากาศ เว้นแต่หมวก อินทรธนู และสีของพู่ติดถุงเท้า

เสื้อแบบเดียวกับเครื่องแบบผู้บังคับบัญชาลูกเสือสามัญ เหล่าอากาศ แต่ประดับอินทรธนูสีเขียว ปลายอินทรธนูมีตราคณะลูกเสือแห่งชาติ ปักด้วยด้ายหรือไหมสีทอง ดุมลักษณะกลมแบนทำด้วยวัตถุสีน้ำตาลแก่หรือสีเดียวกับเสื้อ

ถุงเท้ายาวสีกรมท่า พับขอบไว้ใต้เข่า ใต้พับขอบมีสายรัดถุง ติดพู่สีเลือดหมูข้างละ 2 พู่

ผู้บังคับบัญชาลูกเสือวิสามัญ หญิง

เครื่องแบบผู้บังคับบัญชาลูกเสือวิสามัญ เหล่าอากาศ ของผู้บังคับบัญชาหญิง จะมีลักษณะเช่นเดียวกับเครื่องแบบผู้บังคับบัญชาลูกเสือสามัญเหล่าเสนา ของผู้บังคับบัญชาหญิง เว้นแต่การประดับอินทรธนู

เสื้อเช่นเดียวกับผู้บังคับบัญชาลูกเสือสามัญ แต่ประดับอินทรธนูสีเขียว ปลายอินทรธนูมีตราคณะลูกเสือแห่งชาติ ปักด้วยด้ายหรือไหมสีทอง ดุมลักษณะกลม
แบนทำด้วยวัตถุสีเดียวกับเสื้อ

---

เครื่องหมายประกอบเครื่องแบบผู้บังคับบัญชาลูกเสือ

เครื่องหมายประกอบเครื่องแบบผู้บังคับบัญชาลูกเสือ

• เครื่องหมายจังหวัด ทำด้วยผ้ารูปสี่เหลี่ยมจัตุรัส ยาวด้านละ 5 เซนติเมตร มีรูปและสีตามใบแนบ 2 ท้ายกฎกระทรวง ฉบับที่ 1 (พ.ศ. 2510) ออกตามความในพระราชบัญญัติลูกเสือ พ.ศ. 2507 ติดที่มุมผ้าผูกคอ ตรงข้ามด้านฐาน

• ชื่อกลุ่มหรือกอง ทำด้วยผ้าสีแดง รูปสี่เหลี่ยมผืนผ้า กว้าง 1.5 เซนติเมตร ยาว 7 เซนติเมตร ขลิบริมสีขาว มีชื่อกลุ่มหรือกองสีขาว ติดโค้งตามไหล่เสื้อข้างขวา

• เลขกลุ่มและเลขกอง ทำด้วยผ้าสีแดง รูปสี่เหลี่ยมจัตุรัส ยาวด้านละ 3.5 เซนติเมตร ขลิบริมสีขาว ตัวเลขอารบิกสีขาว เลขกลุ่มสูง 1.5 เซนติเมตร อยู่ข้างบน และเลขกองสูง 1 เซนติเมตร อยู่ข้างล่าง ติดใต้เครื่องหมายชื่อกลุ่มหรือกอง (กองลูกเสือที่จัดเป็นกลุ่มไม่ได้ ให้มีเลขกองอย่างเดียว)

• สายนกหวีด ทำด้วยด้ายถัก 1 สาย สีเหลืองสลับดำเป็นห่วงคล้องคอ ปลายสายผูกนกหวีดสอดไว้ในกระเป๋าเสื้อข้างซ้าย

• เครื่องหมายผู้กำกับลูกเสือเบื้องต้น ทำด้วยหนังเป็นห่วงกิลเวลล์สวมผ้าพันคอ

• เครื่องหมายผู้กำกับลูกเสือขั้นวูดแบดจ์ ทำด้วยไม้สองท่อน ร้อยด้วยเชือกหนังสวมคอด้านหลังให้เชือกอยู่ใต้ผ้าผูกคอ ด้านหน้าให้ไม้วางทับผ้าผูกคอ (หากสวมเครื่องหมายผู้กำกับลูกเสือขั้นวูดแบดจ์ ไม่ต้องสวมสายนกหวีด)

เครื่องหมายตำแหน่งผู้กำกับกองลูกเสือ และรองผู้กำกับกองลูกเสือ

• ผู้กำกับกองลูกเสือสามัญ เครื่องหมายตำแหน่งทำด้วยโลหะ รูปโล่ กว้าง 3 เซนติเมตร ยาว 5.5 เซนติเมตร มีรูปตราคณะลูกเสือแห่งชาติสีทอง พื้นสีเขียว โดยติดเครื่องหมายตำแหน่งที่กึ่งกลางกระเป๋าข้างขวา

• รองผู้กำกับกองลูกเสือสามัญ เครื่องหมายตำแหน่งทำด้วยโลหะรูปโล่ กว้าง 3 เซนติเมตร ยาว 5.5 เซนติเมตร มีรูปตราคณะลูกเสือแห่งชาติสีทอง พื้นสีแดง ติดเครื่องหมายตำแหน่งนี้ที่กึ่งกลางกระเป๋าเสื้อข้างขวา

• ผู้กำกับกองลูกเสือสามัญรุ่นใหญ่ ทำด้วยโลหะ รูปโล่ กว้าง 3 เซนติเมตร ยาว 5.5 เซนติเมตร มีรูปตราคณะลูกเสือแห่งชาติสีทอง พื้นสีเขียว มีอักษร “ล.ญ.” เหนือรูปตราคณะลูกเสือแห่งชาติ โดยติดเครื่องหมายตำแหน่งนี้ที่กึ่งกลางกระเป๋าข้างขวา

• รองผู้กำกับกองลูกเสือสามัญรุ่นใหญ่ ทำด้วยโลหะรูปโล่ กว้าง 3 เซนติเมตร ยาว 5.5 เซนติเมตร มีรูปตราคณะลูกเสือแห่งชาติสีทอง พื้นสีแดง มีอักษร “ล.ญ.” เหนือรูปตราคณะลูกเสือแห่งชาติ โดยติดเครื่องหมายตำแหน่งนี้ที่กึ่งกลางกระเป๋าเสื้อข้างขวา

• ผู้กำกับกองลูกเสือวิสามัญ

• รองผู้กำกับกองลูกเสือวิสามัญ

หมายเหตุ: เมื่อแต่งเครื่องแบบผู้บังคับบัญชาลูกเสือสามารถประดับเครื่องราชอิสริยาภรณ์ เข็มแสดงวิทยฐานะและเครื่องหมายแสดงความสามารถได้ตามกฎหมาย และระเบียบแบบแผนว่าด้วยการนั้น