พลาสติก LDPE คืออะไร? รู้จักกับพลาสติก LDPE ในเชิงลึก

ถุงซิป ถุงบีบ และฟิล์มห่อหลายชนิดต้องนิ่มพอให้พับได้ แต่เหนียวพอไม่ให้ขาดง่าย คุณสมบัติแบบนี้เป็นพื้นที่ถนัดของ LDPE พลาสติกในครอบครัวเดียวกับ HDPE แต่มีโครงสร้างโมเลกุลต่างกันจนสัมผัสและการใช้งานเปลี่ยนไปชัดเจน

พลาสติก LDPE คืออะไร?

LDPE ย่อมาจาก Low-Density Polyethylene หรือพอลิเอทิลีนความหนาแน่นต่ำ สายโซ่โมเลกุลมีแขนงจำนวนมาก จึงเรียงตัวชิดกันได้น้อยกว่า HDPE ผลคือเนื้อวัสดุนิ่ม ยืดหยุ่น และโปร่งแสงกว่า

LDPE ใช้รหัสเรซิน เลข 4 มักพบใต้ถุง ภาชนะบีบ หรือแผ่นฟิล์ม อย่างไรก็ตาม ฟิล์มพลาสติกไม่ได้เป็น LDPE ทั้งหมด อาจทำจาก LLDPE, HDPE, PP หรือวัสดุหลายชั้น จึงควรดูเครื่องหมายบนผลิตภัณฑ์เมื่อมี

คุณสมบัติเด่นของ LDPE

• นิ่มและยืดหยุ่น พับ บีบ และคืนรูปได้ดี เหมาะกับถุงและขวดบีบ
• เหนียวและทนการฉีก ฟิล์มบางยังรับแรงดึงได้ในระดับที่เหมาะกับบรรจุภัณฑ์
• ทนความชื้น ช่วยปกป้องอาหารแห้งและสินค้าไม่ให้สัมผัสน้ำ
• ทนสารเคมีหลายชนิด แต่ต้องเลือกสูตรและทดสอบกับสารจริงก่อนใช้ในงานเฉพาะ
• ซีลด้วยความร้อนได้ง่าย จึงผลิตเป็นถุงและซองได้รวดเร็ว

ข้อจำกัดคือ LDPE ไม่แข็งพอสำหรับชิ้นงานรับโครงสร้าง ทนความร้อนได้น้อยกว่า PP หลายเกรด และกั้นก๊าซหรือกลิ่นได้ไม่ดีเท่า PET หรือวัสดุกั้นเฉพาะทาง บรรจุภัณฑ์อาหารจึงอาจใช้ LDPE เป็นเพียงหนึ่งชั้นร่วมกับวัสดุอื่น

LDPE ใช้ทำอะไรบ้าง?

LDPE พบมากในถุงใส่ขนมปัง ถุงแช่แข็ง ถุงซิป ฟิล์มหด ฟิล์มพันพาเลต และซองด้านในกล่องสินค้า เนื้อที่นิ่มและซีลง่ายช่วยให้ผู้ผลิตปรับขนาดถุงได้หลากหลาย

ชิ้นงานผนังหนาก็มี เช่น ขวดบีบใส่ซอส หลอดบีบ ฝาปิดบางชนิด ฉนวนสายไฟ และแผ่นรองกันชื้น ในงานเกษตรมีการใช้ฟิล์มคลุมดินหรือโรงเรือน แต่สูตรสำหรับกลางแจ้งต้องเติมสารป้องกันการเสื่อมจากแสง

LDPE กับ HDPE ดูต่างกันอย่างไร?

ตัวอย่างใกล้ตัวช่วยจำได้ง่ายกว่า: ขวดแกลลอนที่ตั้งทรงมักเป็น HDPE ส่วนขวดซอสที่บีบง่ายมักเป็น LDPE ถุง HDPE มักบางและมีเสียงกรอบ ขณะที่ถุง LDPE มักนุ่ม มัน และยืดกว่า

เปรียบเทียบ	LDPE	HDPE
รหัสเรซิน	4	2
โครงสร้าง	มีแขนงมาก	มีแขนงน้อยกว่า
สัมผัสทั่วไป	นิ่ม ยืดหยุ่น	แข็งและแน่นกว่า
งานเด่น	ถุง ฟิล์ม ขวดบีบ	ขวด แกลลอน ถัง ท่อ

ลักษณะภายนอกใช้เดาได้คร่าว ๆ เท่านั้น ฟิล์มสมัยใหม่จำนวนมากเป็นวัสดุผสมหรือหลายชั้น หากต้องคัดแยกจริงให้ยึดรหัสและคำแนะนำของผู้รับ

LDPE ใช้กับอาหารและความร้อนได้ไหม?

LDPE มีเกรดสำหรับสัมผัสอาหารและพบในถุงหรือฟิล์มอาหารทั่วไป แต่ผลิตภัณฑ์แต่ละชิ้นมีช่วงอุณหภูมิและวิธีใช้ต่างกัน ถุงแช่แข็งไม่ได้แปลว่าใช้ใส่อาหารเดือดได้ และถุงบรรจุทั่วไปไม่ควรนำเข้าไมโครเวฟหากไม่มีคำระบุจากผู้ผลิต

หลีกเลี่ยงการนำถุงที่พิมพ์หมึกด้านนอก ถุงขยะ หรือบรรจุภัณฑ์ที่ไม่ทราบเกรดมาสัมผัสอาหารโดยตรง หากเป็นอาหารร้อนหรือมัน ให้เลือกภาชนะที่ระบุชนิดการใช้งานชัดเจน แทนการตัดสินจากคำว่า LDPE อย่างเดียว

ทำไมถุงและฟิล์มรีไซเคิลยากกว่าขวด?

แม้ LDPE จะหลอมกลับมาใช้ได้ แต่รูปทรงฟิล์มสร้างปัญหาให้ระบบคัดแยก ถุงเบา ปลิวและพันเครื่องจักรได้ง่าย ทั้งยังเปื้อนอาหารหรือฉลากกาวได้มาก บรรจุภัณฑ์หลายชั้นซึ่งดูเหมือนฟิล์มชิ้นเดียวอาจแยกวัสดุออกจากกันไม่ได้ด้วยกระบวนการทั่วไป

จุดรับรีไซเคิลบางแห่งจึงรับเฉพาะถุงและฟิล์มที่สะอาด แห้ง และยืดได้ เช่น ถุงช้อปปิงหรือฟิล์มหุ้มสินค้า แต่ไม่รับซองขนม ซองกาแฟ หรือพลาสติกเปื้อนอาหาร ควรตรวจเงื่อนไขก่อนรวบรวม เพราะการใส่ถุงผิดประเภทอาจทำให้วัสดุทั้งล็อตมีปัญหา

วิธีลดและคัดแยก LDPE

ถ้าเลือกได้ ให้ใช้ถุงซ้ำจนคุ้มก่อน โดยไม่ใช้ซ้ำกับอาหารเมื่อถุงไม่ได้ออกแบบไว้ จากนั้นเทเศษออก ล้างเฉพาะชิ้นที่จุดรับกำหนด ผึ่งให้แห้ง และรวบรวมเป็นถุงเดียวเพื่อลดการปลิว อย่านำฟิล์มชีวภาพหรือถุงที่ระบุว่าย่อยสลายได้มาปน เพราะเป็นวัสดุคนละระบบ

การลดใช้ฟิล์มที่ไม่จำเป็นช่วยได้มากกว่าการหวังรีไซเคิลทุกชิ้น เลือกสินค้าที่บรรจุชั้นเดียวหรือมีจุดรับคืนชัดเจนเมื่อทำได้

สรุปให้จำง่าย

พลาสติก LDPE คือพลาสติกเบอร์ 4 ที่นิ่ม ยืดหยุ่น ทนความชื้น และซีลง่าย จึงอยู่ในถุง ฟิล์ม และขวดบีบจำนวนมาก จุดท้าทายคือรูปทรงบางและการปนเปื้อนทำให้รีไซเคิลยาก หากกำลังแยกถุงให้เทียบกับ HDPE เบอร์ 2 และถ้าต้องการรู้จักบรรจุภัณฑ์แข็ง อ่านต่อที่ PET เบอร์ 1 กับ PP เบอร์ 5