ความน่าจะเป็น (Probability) คืออะไร? สูตรและวิธีคำนวณ

ความน่าจะเป็น หรือ Probability คือค่าที่บอกโอกาสที่เหตุการณ์หนึ่งจะเกิดขึ้น มีค่าตั้งแต่ 0 ถึง 1 โดย 0 หมายถึงเกิดไม่ได้ และ 1 หมายถึงเกิดแน่นอน เมื่อผลลัพธ์แต่ละแบบมีโอกาสเท่ากัน ใช้สูตร P(A) = จำนวนผลลัพธ์ที่สนใจ / จำนวนผลลัพธ์ทั้งหมด

ตัวอย่างคำนวณ Probability

ทอยลูกเต๋ามาตรฐาน 1 ลูก ต้องการโอกาสออกเลขคู่ ผลลัพธ์ทั้งหมดมี 6 แบบ คือ 1 ถึง 6 ผลลัพธ์ที่สนใจคือ 2, 4, 6 มี 3 แบบ จึงได้ P(เลขคู่) = 3/6 = 1/2 = 0.5 หรือ 50%

คำสำคัญที่ควรรู้

การทดลองสุ่ม คือการกระทำที่ไม่ทราบผลแน่นอน เช่น โยนเหรียญ แซมเปิลสเปซ คือผลลัพธ์ที่เป็นไปได้ทั้งหมด และ เหตุการณ์ คือกลุ่มผลลัพธ์ที่เราสนใจ การระบุสามสิ่งนี้ให้ครบทำให้ตั้งสูตรได้ถูกต้อง

ความน่าจะเป็นกับเปอร์เซ็นต์

ความน่าจะเป็น 0.25 เท่ากับ 25% เพียงคูณด้วย 100 แต่การตีความต้องต่างกันเล็กน้อย Probability บอกโอกาสภายใต้แบบจำลองหรือการทดลอง ส่วนเปอร์เซ็นต์เป็นวิธีเขียนสัดส่วนต่อ 100

ข้อควรระวัง

สูตรพื้นฐานใช้เมื่อผลลัพธ์ทุกแบบมีโอกาสเท่ากัน หากโยนลูกเต๋าที่ไม่สมดุลหรือสุ่มจากกลุ่มที่มีโอกาสไม่เท่ากัน ต้องใช้ข้อมูลหรือแบบจำลองที่เหมาะสมกว่า อย่าสับสนระหว่าง “โอกาส” กับ “ผลที่รับประกัน”

คำถามที่พบบ่อย

Probability เป็นลบได้ไหม?

ไม่ได้ ค่าความน่าจะเป็นอยู่ระหว่าง 0 และ 1 เสมอ

เหตุการณ์ที่เป็นไปไม่ได้มีค่าเท่าไร?

มีค่า 0 เช่น การทอยลูกเต๋ามาตรฐานแล้วได้ 7

0.75 คิดเป็นกี่เปอร์เซ็นต์?

เท่ากับ 75% ดูวิธีแปลงได้ที่ วิธีคิดเปอร์เซ็นต์